Δάσος Ελατιάς Ι Elatias Forest

26th November 2009
Όπως και πέρσι, έτσι και φέτος κάποιες δουλειές με έφεραν στις Σέρρες τέλη του Νοέμβρη. Τη προηγούμενη χρονιά, πηγαίνοντας στο φρακτό (βλέπε παλιότερα νέα) και στο σημείο της διασταύρωσης “Ζ” η ταμπέλα του δασαρχείου σηματοδοτούσε αριστερά τη κατεύθυνση πρός το δάσος της Ελατιάς ή Καράντερε. Αυτός λοιπόν θα ήταν και ο προορισμός μου για φέτος. H διαδρομή που θα ακολουθούσα, θα ήταν διαφορετική από την περσινή και η επίσκεψή μου θα γινόταν μέσω του Σιδηρόνερου.

Με γεμάτο το ρεζερβουάρ* και από τη βόρεια έξοδο της Δράμας κατευθυνόμαστε πρός το Πανόραμα, προάστειο της πόλης με μεγάλη θέα και πολύ όμορφα σπίτια. Δέκα χιλιόμετρα από τη Δράμα συναντάμε τον οικισμό του Ταξιάρχη με το ομώνυμο μοναστήρι στους πρόποδες του όρους Φαλακρό. Ο δρόμος στη συνέχεια μας φέρνει στο Λιβαδερό, 22 χιλιόμετρα από τη Δράμα, δίπλα στο ορειβατικό μονοπάτι Ε6 και σε υψόμετρο 700μ. Στα 6 χιλιόμετρα από εδώ, βρίσκεται η τοποθεσία “τουλουμπάρι” όπου κάποτε υπήρχε η περίφημη “μπάρα”, όποιος ήθελε να περάσει πρός τα μέσα χωριά, έπρεπε να έχει ειδική άδεια από το στρατό, αυτό ίσχυε ακόμα και στη περίπτωση που ήθελε να φύγει, δύσκολες εποχές... Επόμενο χαρακτηριστικό σημείο είναι η γέφυρα των παπάδων που περνά πάνω από τη λίμνη που σχημάτισε ο Νέστος. Οχι μακρυά από εδώ φωλιάζει στις κατάφυτες πλαγιές του βουνού το Σιδηρόνερο σε απόσταση 45 χιλιομέτρων απο τη Δράμα και με θέα τις κορυφές του όρους Φαλακρό και το απέραντο δάσος.



Ο οικισμός έχει περίπου 50 μόνιμους κατοίκους που εργάζονται ως υλοτόμοι και στο φράγμα του νέστου. Τα σαββατοκύριακα οι ανθρώπινη παρουσία ενισχύεται από τους κυνηγούς που έρχονται εδώ για το κηνύγι του αγριογούρουνου και όχι μόνο…ήταν χαρακτηριστική η εικόνα με τα 4x4 στη σειρά έξω από τα καφενεία και τις ταβέρνες. Για την ιστορία να αναφέρουμε ότι στα παλιά χρόνια στα γύρω χωριά κατοικούσαν οθωμανοί, με την ανταλλαγή τα χωριά δέχτηκαν πρόσφυγες κυρίως από τον Πόντο. Κατά τη περίοδο του δευτέρου παγκοσμίου πολέμου , οι Βούλγαροι κάψανε το Σιδηρόνερο δύο φορές όπως και τους υπόλοιπους γύρω οικισμούς, τα λίγα πέτρινα σπίτια που υπάρχουν είναι αυτά που διασώθηκαν από τις ωμότητες των Βουλγάρων. Στο Σιδηρόνερο υπάρχουν δύο ξενώνες που μπορεί κάνεις έχοντάς τους ως βάση να περιηγηθεί στα γύρω ορεινά. Τελευταίο χωριό πρίν το δασος της Ελατιάς είναι η Σκαλωτή, εννέα χιλιόμετρα από το Σιδηρόνερο. Η διαδρομή μετά το Σιδηρόνερο θέλει προσοχή γιατί οι δρόμοι είναι στενοί και η άσφαλτος σε πολλά σημεία σε κακό χάλι. Δεκαεφτά χιλιόμετρα από εδώ βρίσκεται το δασικό χωριό Ελατιάς. Για να μπερδευτεί κανείς με τους δρόμους θέλει πολύ προσπάθεια, καθώς υπάρχουν ταμπέλες του δασαρχείου οι οποίες κατατοπίζουν τον επισκέπτη για τις χιλιομετρικές αποστάσεις, τις κατευθύνσεις πρός διάφορα σημεία του δάσους αλλά και το υψόμετρο ακόμη στη συγκεκριμένη θέση.



Στο δασικό χωριό φτάνουμε αφότου έχουμε περάσει ήδη από το παλιό δασικό εργοτάξιο. Το χωριό είναι το κέντρο της υλοτομικής δραστηριότητας στο δάσος και βρίσκεται στη θέση “Κούτρα” σε υψόμετρο 1600μ και σε απόσταση 72 χλμ. από τη Δράμα. Τα κτήρια του είναι αρκετά μεγάλα και χτισμένα με πέτρα. Μπορεί κανείς να διανυκτερεύσει εδώ ύστερα από συνεννόηση με το δασαρχείο Δράμας. Σε ένα κοντινό λιβάδι, κάθε χρόνο του προφήτη Ηλία γίνεται το αντάμωμα των Σαρακατσάνων, οι οποίοι κάποτε είχαν τα τσελιγκάτα τους εδώ πάνω και είναι αυτοί από τους οποίους έχουν πάρει τις ονομασίες τους πολλές τοποθεσίες ολόγυρα. Αριστερά από το δασικό χωριό όπως το πρωτοαντικρίζουμε ο δρόμος κατευθύνεται πρός το Στραβόρεμα. Οχι μακριά από εδώ, συναντούμε διασταύρωση πού δεξιά μας οδηγεί πρός το Στραβόρεμα και αριστερά πρός δάσος Σημύδας και τους Ποταμούς. Στη τοποθεσία στραβόρεμα που είναι ένα μικρό λιβάδι 7 περίπου χιλιόμετρα από το δασικό χωριό, περνάει το ομώνυμο ρέμα που δικαιολογεί απόλυτα την ονομασία του αφού ελλίσεται σα φίδι μέσα από το παραπάνω λιβάδι. Το δάσος εδω γύρω αποτελείτε από ερυθρελάτη και δασική πεύκη. Η ερυθρελάτη (Picea) είναι κωνοφόρο αειθαλές δέντρο που το μέγιστο ύψος του φτάνει τα 50 μέτρα. Είναι το μόνο σημείο που φύεται στην Ελλάδα και το νοτιότερο σημείο εξάπλωσής του στην Ευρώπη, η μορφή του είναι πολύ χαρακτηριστική δημιουργώντας με τα κλαδιά του και τις βελόνες του που κρέμονται προς τα κάτω κρόσια.



Η δασική πεύκη συναντάται και αυτή μόνο εδώ, είναι ένα πανύψηλο δέντρο με εντελώς κάθετο κορμό που φέρνει χρωματικά πρός το κεραμιδί και έχει μικρά κουκουναράκια. Στα νερά του ρέματος παρατήρησα ψάρια που μάλον ήταν πέστροφες. Το χώμα σε πολλά σημεία ήταν οργωμένο πιθανώς από τα αγριογούρουνα. Εδώ βρίσκεται μια ακόμη μοναδικότητα που τουλάχιστον εγώ δεν έχω ξανααντικρίσει. Πρόκειτε για μυρμηγκοφωλιές σε σχήμα μικρού λόφου οι οποίες είναι διάσπαρτες τριγύρω και φτάνουν σε ύψος και το μισό μέτρο. Ακουμπώντας επάνω τους, παρόλο το κρύο που επικρατεί, αυτές είναι ζεστές. Αποτελούν πιθανώς ένα είδος θερμομόνωσης άξιο παρατηρήσεως. Η φύση τελικά πάντα μας διδάσκει.



Η ρεματιά παρακάτω βγαίνοντας από το λιβαδάκι σταματά να ελλίσεται και δημιουργεί ένα όμορφο μικρό καταρράκτη. Στη συνέχεια ο δρόμος αφήνει χαμηλά το ρέμα μέσα στη χαράδρα που σχηματίζεται και συνεχίζει παράλληλα και πάνω από αυτήν. Εχουν γίνει όμως κατολισθήσεις και θέλει πολύ προσοχή. Λόγο του πολύ περιορισμένου χρόνου μου δε συνέχισα αλλά κατευθύνθηκα πίσω στη διασταύρωση με το δρόμο για το δάσος της Σημύδας. Σε αυτό το δρόμο υπάρχουν δύο σημεία όπου ο δρόμος διχάζεται χωρίς να υπάρχει σήμανση πρός τα πού να πάει κανείς, εμείς ακολουθούμε την αριστερή διχάλα.
Η διαδρομή σκιάζεται από τεράστια δάση ερυθρελάτης και δασικής πεύκης, όπου και να γυρίσεις τη ματιά σου βλέπεις απέραντα πυκνότατα δάση. Σε κάποιο σημείο, ο δρόμος περνά πάνω από το βαθύ ρέμα που είναι βιότοπος της πέστροφας.



Το δάσος Σημύδας (Betula Pendula) είναι μοναδικό για την Ελλάδα και το νοτιότερο σημείο εξάπλωσής του δασικού αυτού είδους στην Ευρώπη. Η συνολική έκταση που καταλαμβάνει στη Ροδόπη είναι 2657 εκτάρια. Στην περιοχή της Ελατιάς βρίσκεται σε έκτση 5000 στρεμμάτων. Συνήθως συνυπάρχει με τη δασική πεύκη η οποία όμως επεκτείνεται είς βάρος της. Είναι είδος ψυχρόβιο και φυλλοβόλο, ο φλοιός της είναι λευκός και παπυρώδης, τα κλαδιά της είναι κρεμαστά και το φύλλωμά της μικρό ωοειδές και οξύληκτο, που παίρνει ένα πολύ όμορφο κίτρινο χρώμα το φθινόπωρο. Δυστυχώς η επίσκεψή μου έγινε αργά όταν είχαν πέσει πλέον τα φύλλα τους. Το ύψος της είναι γύρω στα 20 με 25 μέτρα αλλά μπορεί να φτάσει και τα 35. Στη περιοχή αυτή υπάρχει χάρτης του βουνού και πληροφοριακές καλαίσθητες πινακίδες για τη χλωρίδα και πανίδα της περιοχής.



Η έξοδος από το δάσος ελατιάς μπορεί να γίνει από τους ποταμούς, ένα οικισμό όχι μακρυά από εδώ. Να σημειώσω ότι οι δρόμοι μετά το δασικό χωριό είναι χωμάτινοι αρκετά καλής βατότητας ακόμη και για συμβατικά αμάξια. Σε περίοδο όμως βροχοπτώσεων καλύτερα να αποφευχθεί η μετακίνηση μέσα σε αυτό. Ο χρόνος που είχα για τη σύντομή μου περιήγηση ήταν μόνο μία μέρα. Αν κάποιος θέλει να πεί ότι γνώρισε ελάχιστα ένα κομάτι του δάσους θα πρέπει να διαθέσει τουλάχιστον 5 μέρες, ότι περισσότερο από αυτό ακόμα καλύτερα.

* Βενζινάδικα στα χωριά πάνω στο βουνό δε θα βρείτε, γι’ αυτό αναλόγως και από που θα ανεβείτε φουλάρετε είτε στη Δράμα είτε στους Ποταμούς.


Λίγες φωτογραφίες από αυτή τη μικρή γνωριμία με το δάσος Ελατιάς ή Καρά ντερέ μπορείτε να δείτε στην φωτοθήκη της Βορείου Ελλάδας. ή αλλιώς πατείστε στο παρακάτω σύνδεσμο http://www.greekscapes.com/portfolio37337.html


...................................


At the end of november i made a visit to the unique forest of "elatia" near Drama city in Macedonia region of north Greece. It is the only forest of spruce trees and birchtrees in Greece. Other trees which can be found here is Pinus sylvestris, cedars, Abies borisii regis, beech, birch, poplar, willow, sorbus, maple, oak, ash, alder, dogwood, hornbeam, ostrya, elder, bourtree, wild roses, whortleberries and other. The fauna is also rich in spieces and includes brown bear, the wild boar, the deer, the roe deer, the hare, the wolf, the wild cat, the wood-pigeon, eagles, hawks and woodpeckers, among others. More info can be found here http://1lyk-dramas.dra.sch.gr/drama/elatiaForest.htm

At the north Greece gallery i have some photos from my one day trip. otherwise click the link below
http://www.greekscapes.com/portfolio37337.html

Leave a comment

Your Name
Your Email
(Optional)
Your Comment
No info required here, please press the button below.